Hurda satmadan önce bize en sık sorulan yirmi soruyu dört başlıkta topladık. Her cevabın ilk cümlesi kısa yanıttır; ayrıntısı olan konularda ilgili sayfaya bağlantı verdik. Burada karşılığını bulamadığınız bir durum varsa malzemenin fotoğrafını WhatsApp'tan gönderin, bakıp söyleyelim.
Neleri alıyoruz
Hurdacılar neleri alır, siz hangi malzemeleri teslim alıyorsunuz?
Bakır, sarı (pirinç), alüminyum, demir ve çelik, paslanmaz, kablo, akü, beyaz eşya ve elektronik kart hurdası alıyoruz. Çinko-zamak, kurşun, kalay, nikel, bronz, karbür uç ve kompozit panel de metal gruplarımız arasındadır. Kâğıt, karton, kitap ve plastik/PVC alımı yapmıyoruz. Hurda araç hizmetimizin koşulları ilgili sayfadadır.
Kâğıt, karton, plastik ya da cam atığımı da verebilir miyim?
Hayır. Soydal Hurda kâğıt, karton, kitap, plastik/PVC ve cam alımı yapmaz. Metal hurdasını bunlardan ayrı tutun. Metal dışı atıklarınız için bulunduğunuz ilçenin uygun toplama kanalını öğrenin.
Hurdaya ayıracağım otomobilimi size satabilir miyim?
Evet, aracınızı alıyoruz. Ruhsatlı bir araçta devrin ya da trafikten çekme işleminin nasıl yürüyeceği önce netleşir; hurdaya ayırma belgesi yetkili tesisten alınır, bu belgeyi biz düzenlemiyoruz. Aracın üzerinde borç, rehin ya da haciz olup olmadığını önceden kontrol edin. Aracı trafikten çekerken hangi sırayı izleyeceğinizi hurda araç alımı sayfasında, genel çerçeveyi şu yazıda anlattık.
Akü ve elektronik kart hurdası da alıyor musunuz?
Evet, ikisini de alıyoruz. Teslim şeklini malzemenin fotoğrafına bakarak söylüyoruz. Aküyü açmayın, içindeki sıvıyı boşaltmayın; kırık ya da kabarmış aküyü dik ve sızdırmaz bir kapta bekletin. Bilgisayar ve telefon kartlarında diskteki veriyi teslimden önce silin. Ayrıntı için akü ve elektronik hurda sayfalarına bakabilirsiniz.
Kabloyu yakıp bakırını çıkarmak satışta işe yarar mı?
Yaramaz, üstelik zarar verir. Atığı çevreye zarar verecek biçimde alıcı ortama vermek 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 8. maddesine göre yasaktır. Yanan tel oksitlenip kırılganlaşır; ReMA (eski adı ISRI) şartnamesinde birinci sınıf bakır telin yanmış telden arınmış olması istenir. Kabloyu kılıfıyla getirin, sınıfını birlikte ayıralım. Ayrıntısı burada.
Fiyat ve tartım
Bursa'da hurdanın kilosu bugün ne kadar, neden sitede yazmıyor?
Sitede kilo fiyatı yayımlamıyoruz, çünkü tek bir "hurda fiyatı" yok. Bakırla demir arasında büyük fark olduğu gibi aynı metalin temiz ve karışık hâli de ayrı fiyat alır, borsa ve kur da fiyatı her gün oynatır. Günün fiyatını malzemenin fotoğrafını gördükten sonra telefonda söylüyoruz. Fiyatın nasıl oluştuğunu fiyat rehberinde anlattık.
Hurdayı nerede tartıyorsunuz, parasını ne zaman alırım?
Tartım hurdanın bulunduğu adreste yapılır: malzemeyi dijital terazinin üstüne siz yanımızdayken koyuyoruz ve ekrandaki ağırlığı birlikte okuyoruz. Ağır ve hacimli yüklerde kantara gidilir, kantar fişi düzenlenir. Sınıf ve ağırlık belli olunca tutarı hesaplıyoruz; tartım bitince ödemeyi nakit yapıyoruz, isteyene tutarı banka havalesiyle ya da EFT ile gönderiyoruz.
Bir kilo hurda kablodan ne kadar bakır çıkar, neye bağlı?
Kablonun kesitine, damar sayısına ve kılıf kalınlığına göre değişir; tek bir oran yoktur. İnce kesitli, kalın kılıflı kablolarda bakırın payı düşer, kalın kesitli tek damarlı kablolarda yükselir. Bu yüzden kabloyu kiloyla değil türüyle soruyoruz: NYA mı, NYM mi, TTR mi, kaç damar, kaç milimetre kare? Hesabın yolunu örnek tablolarla gösterdik.
60 ya da 72 amper hurda akü neye göre değerlenir?
Hurda akü etiketindeki ampere göre değil, tartıdaki ağırlığına göre değerlenir. Amper büyüdükçe kutu ve içindeki plakalar genelde büyür, ama aynı amperde markadan markaya ağırlık farkı olur. Kırık, kabarmış ya da sıvısı sızan aküyü teslimden önce haber verin; taşıma şeklini birlikte belirleyelim. Amper ve ağırlık ilişkisini ayrı yazıda açtık.
Karışık hurdayı ayırmadan satarsam ne kaybederim?
Karışık yük genelde içindeki düşük sınıfa göre değerlenir, yani değerli parçalar ucuzun fiyatına gider. Bir kasa demirin arasında kalan sarı vanalar, alüminyum profilde unutulan çelik vidalar ve plastik contalar buna örnektir. Mıknatısla ve renge bakarak yapacağınız kaba bir ayrım bile çoğu zaman fark yaratır; nasıl yapılacağını hazırlık rehberinde anlattık.
Krom diye bildiğim tencere mıknatısa yapışıyor, yine paslanmaz mı?
Olabilir. 430 gibi ferritik paslanmaz kaliteler mıknatısı doğal olarak çeker. 304 ve 316 normalde çekmez, ama bükülmüş, çekilmiş ya da preslenmiş bölgelerde soğuk şekillendirme yüzünden mıknatıs tutabilir. Bu yüzden tek başına mıknatısa bakmıyoruz; parçanın kullanım yerini ve tamamını birlikte değerlendiriyoruz. Testin yanılttığı durumları şurada anlattık.
Randevu ve ulaşım
Hurdayı biriktirip toplu mu satmalıyım, çıktıkça mı vermeliyim?
Metalin cinsine göre karar verin. Bakır, sarı ve alüminyum gibi az yer kaplayan değerli malzemeyi kuru bir yerde, sınıfına göre ayrı torbalarda biriktirmek mantıklıdır. Demir ve sac ise yer kaplar ve açıkta paslanır; bunları bekletmek yerine yük oluştuğunda vermek daha pratiktir. Ne zaman çağıracağınızı telefonda birlikte planlayabiliriz.
Birkaç parçalık hurda için sizi çağırmaya değer mi?
Önce fotoğrafını gönderin, ona göre söyleyelim. Gelişi yalnız miktar değil, malzemenin cinsi ve adresin konumu da belirliyor; birkaç kilo temiz bakır, bir yığın ince sacdan daha anlamlı bir yük olabilir. Az miktardaki malzemeyi Yıldırım'daki yerimize kendiniz getirmek isterseniz bunu da telefonda konuşabiliriz.
Hurdayı kendim getirmek istersem adresiniz neresi?
Adresimiz Sakarya Mah. Kayalıtepe Sk. No:14, 16350 Yıldırım / Bursa. Her gün 24 saat açığız. Geleceğiniz saati önceden haber verirseniz malzemeyi karşılayacak kişiyi ve boşaltma yerini hazırlarız. Harita ve yol tarifi iletişim sayfasında duruyor.
Merkeze uzak ilçelerden de hurda alıyor musunuz?
Evet, Bursa'nın ilçelerine gidiyoruz; uzak ilçelerde gelişi yükün miktarına ve yolun durumuna göre telefonda birlikte planlıyoruz. Köy yolu, liman ya da organize sanayi girişi gibi özel bir durum varsa bunu baştan söylemeniz planı kolaylaştırır. İlçenize özel bilgileri hizmet bölgeleri sayfasında bulabilirsiniz.
Apartman dairesinden ya da dar sokaktan yükleme nasıl yapılıyor?
Telefonda katı, asansörü, merdiven genişliğini ve aracın binaya ne kadar yaklaşabildiğini soruyoruz; yükleme planı bu cevaplara göre çıkıyor. Petek ya da şofben gibi parçaların tesisattan sökülmüş ve suyunun boşaltılmış olması işi hızlandırır. Site içindeyseniz araç girişi için yönetime önceden haber verin. Ev hurdasının ayrıntıları bu sayfada.
Fotoğrafla ön bilgi almak için ne göndermeliyim?
Malzemenin tamamını gösteren bir genel fotoğraf, yakından bir iki kare ve boyut fikri veren bir nesne yeterli. Kablo için kılıfın üstündeki kesit yazısını, akü için etiketini, elektrik motoru için plakasını çekin. Fotoğrafları WhatsApp hattımıza gönderin; malzemenin sınıfını ve teslim yolunu buna göre söylüyoruz.
Evrak ve güvenlik
Hurda satışında fatura ya da gider pusulası kim düzenler?
Bu, satıcının vergi durumuna bağlıdır ve satıştan önce telefonda netleştiriyoruz. Vergi mükellefi bir işletme satışı kendi faturasıyla yapar. Vergi Usul Kanunu'nun 234. maddesi ise belge düzenleme zorunluluğu olmayan kişiden mal alan tüccarın gider pusulası düzenlemesini ve bir nüshasını satana vermesini öngörür. Ayrıntısı fatura ve KDV yazısında.
Fabrikamızın hurdası için sizinle görüşmeden önce neleri hazırlayalım?
Malzemenin cinsini ve yaklaşık miktarını, nerede durduğunu, yükleme için forklift gerekip gerekmediğini ve sahaya araç girişinin kurallarını bilmemiz yeterli bir başlangıçtır. Düzenli çıkan bir fire varsa hangi aralıkla biriktiğini de söyleyin. Üretim hurdasında süreci fabrika hurdası sayfasında adım adım anlattık.
Teslimden önce hurdanın içinde neler boşaltılmalı?
Su, yağ, yakıt ve gaz taşıyan her parça boşaltılmış olmalı. Petek ve kombinin suyunu alın, motor ya da redüktörün yağını akıtın. Tüp, yangın söndürücü ve basınçlı kapları yüke koymadan önce mutlaka haber verin. Kartlı cihazlarda verinizi silmek sizin elinizde; teslimden önce yapın. Hazırlığın tamamı bu rehberde.