Alüminyum kompozit panel, iki ince alüminyum levhanın arasına plastik ya da mineral dolgulu bir çekirdek preslenerek yapılan sandviç levhadır. Piyasada çoğu kişi bu malzemeye "alikobant" der. Bina cephesi, mağaza tabelası ve totem sökümünde çıkar. Panelleri taşıyıcı profilden ayırıp istif edin, fotoğrafını gönderin; tartım tamamlanınca ödemeyi nakit yapıyoruz; isteyen havale ya da EFT seçebilir.
Kompozit panel neden ayrı bir hurda sınıfı?
Panel metal gibi görünse de ağırlığının büyük kısmı çekirdekten gelir. Üretici föylerinde yüzey levhalarının kalınlığı tabela tipi panelde 0,3 mm, cephe tipi panelde 0,5 mm civarında verilir; toplam panel kalınlığı ise çoğunlukla 3, 4 ya da 6 mm'dir. Yani 4 mm'lik bir cephe panelinde alüminyum toplam kalınlığın yaklaşık dörtte birini tutar, kalan kısım polietilen (PE) ya da yanmayı geciktirici mineral dolgulu (FR) çekirdektir. Bu yüzden kompozit, düz alüminyum levhayla aynı kefeye konmaz. Alüminyumu çekirdekten ayırmak için ayrı bir işlem gerekir ve değer bu oranla hesaplanır.
Çekirdek tipini bilmek de işe yarar. PE çekirdekli panel en hafif olanıdır ve eski cephelerle tabelalarda yaygındır. FR panelde çekirdek mineral dolgu ağırlıklıdır; üretici föylerinde bu paneller EN 13501-1 yangın sınıflandırmasında B-s1,d0 gibi bir sınıfla, mineral oranı daha yüksek olanlar A sınıfıyla anılır. Ürün etiketi ya da proje belgesi elinizdeyse bize panel tipini söyleyin.
Kompozit panel hangi işlerde çıkar?
En sık kaynak, cephesi yenilenen iş merkezi, mağaza, akaryakıt istasyonu ve oto galerisi gibi ticari yapılardır. Marka değişikliğinde tabela ve totem kaplamaları tümüyle sökülür; bu işten çoğunlukla ince tabela paneli ve ışıklı kutu çıkar. Reklam ve tabela atölyelerinde CNC kesim ve kanal açma sonrasında kalan şeritler düzenli biriken fire üretir. Fabrika ve depo binalarında ofis bloğu cephesi, saçak altı ve kolon kaplaması sökülürken panel, alt konstrüksiyonla birlikte gelir. İç mekânda asma tavan, asansör kabini ve duvar kaplamasında da kompozit kullanılmış olabilir. Hangi işten çıktığını söylemeniz, panel tipini ve yükteki profil payını önceden tahmin etmemize yardım eder.
Kompozit panel hurdasının türleri
| Tür | Ayırt edici görünüm | Değeri ne düşürür | Sizin yapacağınız hazırlık |
|---|---|---|---|
| Cephe paneli | Kenarları kasetlenmiş, köşeleri bükülmüş büyük levha; arka yüzde perçinli ya da vidalı askı parçaları | Arkada kalan çelik askı, silikon ve yalıtım parçası | Askıları ve köşe bağlantılarını sökün, levhaları düz istifleyin |
| Tabela ve totem paneli | İnce, hafif levha; yüzeyde baskı, yapışkanlı harf ya da folyo izi | Üstüne yapıştırılmış akrilik harf, ışıklı kutu parçası, kablo | Harfleri ve elektrik aksamını ayırın; kablo ayrı teslim edilir |
| Kesim firesi | Atölyede kesilmiş şerit ve köşe parçaları, temiz kesit | Talaş ve tozun başka atıkla karışması | Torba ya da kasada ayrı toplayın, kırık parçaları içe çevirin |
| Folyolu yeni panel artığı | Hiç kullanılmamış, yüzeyinde koruyucu folyo duran tam ya da yarım levha | Folyonun sökülmemiş olması tartıda plastik payı demektir | Mümkünse folyoyu sökün; sökülemiyorsa ayrı yığın yapın |
| Alt konstrüksiyonlu söküm parçası | Panel, arkasındaki profil ve ayaklarla birlikte sökülmüş | Çelik ve alüminyum taşıyıcının panelle tek yük olarak gelmesi | Profilleri ayırın; alüminyum ve çelik kendi sınıfında tartılır |
Karıştırılan malzemelerden nasıl ayrılır?
İlk bakılacak yer kenardır. Kesilmiş ya da kırılmış bir kenarda üç katman açıkça görünür: iki parlak gri çizgi ve aralarında siyah, gri ya da beyaz bir dolgu. Düz alüminyum levhanın kesitinde ise tek renk metal vardır. Kenar görünmüyorsa şu sırayı izleyin:
- Kesite bakın. Bir köşeden küçük bir parça kesip ya da kırık bir kenar bulup katman sayın. Üç katman varsa kompozittir.
- Ağırlığı karşılaştırın. Aynı ölçüde düz alüminyum levha kalınlığına göre belirgin biçimde ağırdır; kompozit kalın görünür ama elde hafif kalır.
- Bükmeyi deneyin. Kompozit düz durur, sert bükülünce dış yüzde çatlak ya da kırışma görülür. PVC köpük levha ve akrilik tabela ise metal yüzeyi olmadığından mıknatıs, ses ve soğukluk bakımından plastik davranır; kesitleri tek renktir.
- Mıknatıs tutun. Mıknatıs panele yapışmaz. Yapışıyorsa arkada çelik askı ya da vida vardır; onu bulup ayırın.
Yakarak ya da asitle deneme yapmayın. PE çekirdek yanar ve duman çıkarır; tanıma için kesit ve ağırlık yeterlidir. Hangi grupta olduğundan emin değilseniz kesitin yakın fotoğrafını gönderin.
Fiyatı düşüren karışımlar ve kirlilik
Kompozit panelin değeri, yükte gerçekten kompozit olan kısmın payıyla belirlenir. Aşağıdakiler bu payı düşürür:
- Vida ve perçin: Çelik vida ve perçin gövdeleri panelde kaldığında ayrıştırmayı zorlaştırır. Panelin geneline göre az görünür ama yüzlerce bağlantı noktası birikir.
- Taşıyıcı profil: Çelik kutu profil ya da alüminyum T ve L profil panelle birlikte gelirse tartım tek sınıfa düşer. Profiller ayrılınca kendi sınıflarında daha iyi değerlendirilir.
- Koruyucu folyo: Yeni panel artığındaki folyo plastiktir; kalan her metrekare tartıya plastik olarak girer.
- Silikon, mastik ve çift taraflı bant: Derz ve yapıştırma artıkları panelin kenarında kalır. Kalın birikmiş olanı kazıyın.
- Yalıtım ve köpük: Cephede panelin arkasına konan taş yünü, cam yünü ya da köpük parçaları panel yığınına karışırsa ayıklama gerekir.
Fiyat ayrıca o günkü alüminyum piyasasına ve çekirdek tipine bağlıdır. Rakamın nasıl oluştuğunu hurda fiyatları sayfasında anlattık; sitede kilogram fiyatı yayımlamıyoruz. Kompozit hurda fiyatı sorduğunuzda panel tipini, kalınlığı ve yaklaşık miktarı söylerseniz değerlendirme hızlanır.
Teslime hazırlık
Ayırma
Söküm sırasında panelleri, alüminyum profilleri ve çelik bağlantı parçalarını ayrı tutun. Alüminyum taşıyıcı alüminyum, çelik profil ve ayak demir grubunda değerlendirilir. Panelden ayrılmış PVC harf, plastik kapak ve diğer metal dışı parçaları satın almıyoruz.
İstif
Levhaları aynı boyda olanlar üst üste gelecek şekilde düz istifleyin. Büyük kasetleri katlamaya ya da ezmeye çalışmayın; kırılan kenar keskinleşir ve taşıma zorlaşır. Kesim firelerini kasa ya da çuvalda toplayın.
İş güvenliği
Kesilmiş ve kırılmış alüminyum kenarları keskindir. Panel taşırken kesilmeye dayanıklı eldiven ve uzun kollu giysi kullanın, levhayı iki kişi taşıyın. Rüzgârlı havada büyük panel yelken gibi davranır; açık alanda tek başınıza kaldırmayın. Hazır sökülmüş paneller doğrudan teslim alınır. Panel hâlâ cephedeyse ya da tabela yüksekteyse sökümün yüksekte çalışma ve iş güvenliği kurallarına göre planlanması gerekir; iskele ya da platform ihtiyacını ve işin kapsamını telefonda konuşuyoruz. Bina ölçeğindeki işlerde şantiye ve yıkım hurdası, kapanan tesislerde fabrika sökümü sayfasına bakın.
Almadığımız durumlar
Kompozit panel sökümünde metalle birlikte başka atıklar da çıkar. Bunları almıyoruz:
- Taş yünü, cam yünü, köpük levha ve benzeri yalıtım malzemeleri.
- Cam, moloz ve sıva parçaları.
- Ahşap çıta, palet ve kalıp tahtası.
- Kimyasal bulaşmış bidon ve boş mastik, silikon, boya ambalajları.
Bu atıklar için işin yüklenicisine ya da bulunduğunuz ilçenin belediyesine başvurun; inşaat ve yıkım atıklarının toplanması ve taşınması belediyelerin belirlediği düzene bağlıdır. Ambalaj ve tehlikeli atık için de belediyenin atık toplama birimi yol gösterir.
Satış öncesi kısa kontrol
Paneller ayrılmış, profiller kendi yığınında, vidalar sökülmüş ve folyo mümkün olduğunca alınmışsa yük hazırdır. Bir panel kesitinin yakın planı ve yığının genel fotoğrafıyla bize yazın. Adres ve yükleme koşullarını iletişim sayfası üzerinden bildirebilirsiniz; alüminyum profil ağırlıklı işlerde alüminyum hurdası sayfası da işinize yarar.
